سكوت جايز نيست!!
اگر چه سكوت بستر حكمت و زمينه ساز كسب معرفت و شايسته شدن به گوهر صبر است اما مصداق واقعي آن را بايد با سنجش و پايش دقيق شرايط و متغيرها يافت چه بسا اين فضيلت در جايي كه اشتباهات و انحرافات رو به فزوني و تزايد باشد نا پسند ميگردد از اين رو مختصري درباره وقايع اين روزهاي خبرگزاري دانشجويان ايران كه تا كنون افتخار خدمت در آن داشته ام را در جهت تنوير و تبيين ارائه مينمايم
در قران كريم كه بيان روشن خداست ميخوانيم: إِنَّ اللّهَ يَأْمُرُكُمْ أَن تُؤدُّواْ الأَمَانَاتِ إِلَى أَهْلِهَا بدرستيكه خداوند به شما امر كرده كه امانات را به اهلش واگذاريد
در گنجينه ادب فارسي هم چنين بهره جسته ايم كه: آزموده را آزمودن خطاست! اگر مسووليت و رياست امور را در آينه كلام خدا به امانت تعبير كنيم (كه عموم قران پژوهان و اساتيد چنين تعليم نموده اند) عزل ابهام آميز مديرعامل موفق ايسنا محل پرسش و تامل است.
چرا سرپرست جديد سابق بر ساسان والي زاده سكاندار ايسنا بود اما ملاحظاتي در نحوه مديريت رسانه از سوي ايشان توجيه حضور والي زاده شد. نا گفته پيداست كه والي زاده به اذعان غالب اصحاب رسانه مدير موفقي بود و در كار خود حرفه اي عمل كرد بنابراين ميتوان وي را شايسته امانت دانست!!
از طرف ديگر جناب آقاي زجاجي در مديريت ايسنا امتحان خود را پس داده بود و عزل ايشان گواه بر وجود افراد شايسته تر بود اما در واپسين روزهاي دولت كه عموم دستگاهها و سازمان ها بايد به احترام راي مردم و منتخب ايشان فرصت را براي جمع بندي خدمات و آماده سازي شرايط براي تصميم گيري مديران آينده مهيا كنند و از اقدامات سوال برانگيزي مانند عزل و نصب خودداري نمايند فضا را از اضطراب دروني خود ملتهب مي سازند!
بنا براين با توجه به رخداد كنوني ديگر دليلي حضور و ايفاي خدمت در ايسنا نميبينم و براي بهروزي و مزيد توفيقات دوستان ايسنايي دعا مي كنم
اما چند نكته درباره عرايض فوق:
ضرورت بررسي علل و عوامل توفيق و كاميابي فردي و جمعي دربارهي هر موضوعي و همچنين انتقال آن به سايرين براي تعاطي افكار و توفيق مجموعههاي ديگر انكار نميپذيرد. اينكه خبرگزاري دانشجويان ايران موسوم به ايسنا براي دستيابي به اين چشمانداز فاخر و درخور تمجيد چه مسيري را طي كرده و چگونه به تأييد و امداد خداوندي به رشد و تعالي رسيده موضوعيست كه امروز با درك ضرورت گفته شده بايد به كنكاش و واكاوي سپرده شود. البته شيريني اين توفيق كه با همبستگي و همدلي بدنهي ايسنا و مديران آن به دست آمده با مرور موانع و معضلات ساختاري مضاعف و ارزشمندتر ميگردد.
ساختار معيوب اداري ايسنا از جمله معضلاتي است كه در مسير پيشرفت كار را دشوار ميكرد (و ميكند) درحاليكه ميبايست طبق اساسنامه مؤسسهاي خصوصي و عملاً تا حدودي تابع سياستهاي دولتهاي مستقر عمل كند رسماً در ذيل جهاد دانشگاهي فعاليت دارد. اين موضوع درحاليست كه جهاد دانشگاهي خود را ملزم به حمايت مادي و معنوي از ايسنا نميداند و به تقريب كل بودجه آن مختصري است كه در قالب كمك از غيرجهاددانشگاهي تأمين ميشود. جالب آنكه اخبار ايسنا از لحاظ كمي يا كيفي برتري معتنابهي نسبتي به ايرنا دارد و در مقايسه با ايرنا نيازمنديهاي خود را از بودجهاي معادل مبلغي به اندازه يك چهارم بودجه ايرنا تأمين ميكند.
معضل ساختاري پيش گفته براي ادارهي يك خبرگزاري پيشرو با صبغه دانشجويي با دشواريهاي باورنكردني بودجهاي عملاً ايسنا را در ميان خبرگزاريها به خبرگزاري توديع به شهرت رسانده بود بهطوريكه معدل مديريتي اين خبرگزاري به كمتر از دو ماه تنزل كرده بود تا جايي كه در عرض پنج سال شش مديرعامل از آن بركنار شدند. از مديرعامل يك روزه و يك ماهه گرفته تا دو ماهه و شش ماهه و ...
بيثباتي مديريتي به تدريج قامت ايسنا را در كشاكش رقابت با ساير رسانههاي خبري تحليلي شكننده ميكرد و درحاليكه ايسنا اولين رسانه رسمي و مجازي در ايران بود كه توليدات خود را در محيط نت منتشر ميكرد اما اشكالات گوناگون از قبيل گرافيك غيرخبري و آماتور ايسنا و بسياري از سرويسهاي خبري كه به نوعي موضوعيت خود را از دست داده بودند به نگرانيهاي فعالان فرهنگي و اصحاب رسانه درباره ايسنا دامن ميزد.
در اين شرايط در نخستين روزهاي سال 90 هشتمين مديرعامل در حالي پا به ايسنا گذاشت كه ورود او با سابقهي مديركلي رسانههاي دفتر رئيسجمهور و معاون اطلاعرساني حوزه معاون اول رئيس جمهور به عنوان يك چهره رسانهاي دولتي بدنه ايسنا را نگرانتر از قبل نمود كه اندك استقلال و اعتدالي كه در فرآوري محتوايي خود به كار ميبستند با آمدن وي از دست برود و ايسنا به نسخه دوم ايرنا تبديل گردد.
اما هرچقدر حضور واليزاده در ايسنا طولانيتر شد بارقههاي اميد از دستاوردهاي ايسنا بيشتر به چشم آمد.
ايسنا به زودي پوست انداخت. گرافيكش متحول شد و در ارائه اخبار و اطلاعات براساس نياز جامعه سرويسهاي جديد و كارآمد خبري راهاندازي و براي افزايش سطح دانش مخاطبان به بهرهبرداري رساند (مانند سرويس استخدام فارغالتحصيلان كه رفع يك نياز مشخص جامعهي دانشجويي را دنبال ميكرد). همچنين نوآوري در طراحي سرويس طنز و كاريكاتور كه كمك شاياني براي بروز دغدغههاي دانشجويان به صورت نرم و نمكين بود از جملهي اين اقدامات ميتوان برشمرد. با تحت وب رفتن اطلاعات و ديتاهاي جمعآوري شده توسط خبرنگاران در رويدادهاي مختلف امكانات و ظرفيتهاي سايت خبرگزاري بهينهسازي و توسعه يافت همچنين پيشبيني برخي زيرشاخههاي خبري مانند بخش رسانههاي ديگر موجب جامعيت اين پايگاه براي بهبود وضع اطلاعرساني به مخاطبان شد.
ايسنا در اين دوره شعار و رويكرد محوري و بنيادين اخلاق، اميد، آگاهي را به عنوان موتوي سازماني خودش برگزيد تا همهي فعاليتهاي ايسنا در اين راه جريان بگيرد.
بهكارگيري اين شعار چنان جذاب و جامع بود كه جشنوارههاي معتبر ملي همانند جشنواره فيلم فجر و ... و برخي ارگانهاي ديگر ضمن استقبال، از آن عيناً به عنوان شعار و استراتژي خود بهره بردهاند.
همچنين در دورهي جديد ايسنا با كاهش فاصلهي زماني ميان رخداد و بازتاب آن به جامعه در قالب خبر و گزارش گوي سبقت را از رسانههاي ديگر ربود و عملاً در بيشتر شاخصهاي رقابتي صدرنشين شد. اين درحالي بود كه سرعت فرآيند اطلاعرساني كمترين خدشه و اختلالي به دقت و انضباط سازماني در ارائه خبر از قبيل برخورداري از يك منبع خبري موثق وارد نياورد. بر اين اساس نوآوري و روزآمد كردن سرويسهاي خبري در ميان مخاطبان ايسنا را به اعتبار و اعتمادي ميان مخاطبان نائل كرد كه حتي در ابعاد ديگر با دلگرم شدن خبرنگاران و بدنهي اين خبرگزاري به پويايي و رشد فعاليتهاي خبري اين سازمان از كوچ يا اخراج خبرنگاران خبرگزاري ديگر شايعه يا سخني به ميان نيامد و نيروي انساني اين رسانهي دانشجويي با خودباوري مسير پيشرفت را با اصرار بر هويت رسانهاي خود پيمودند. بر اين اساس مطابق با گزارش رسمي معاونت امور مطبوعاتي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي در زمينهي ضريب نفوذ اخبار ايسنا در ساير رسانهها از جمله روزنامههاي سراسري و رسمي با سهم چهل درصد در جايگاه نخست قرار گرفت. همچنين در يك ارزيابي رسمي از سوي خبرگزاري مهر كه در اواخر سال گذشته به همت مركز افكارسنجي اين خبرگزاري انجام شد كه در آن همهي اهالي خبر و رسانه براي انتخاب جامعترين مرجع خبري در ميان خبرگزاريها فراخوان شدند به اين اعتراف منجر شد كه ايسنا به خاطر استقلال و سرعت انتشار اخبار در صدر خبرگزاريهاي كشور قرار دارد. و اين توفيق در رنكينگ الكسيا به صورت دستيابي به رتبهي سيام در ميان سايتهاي پرمخاطب ايران انجاميد.
هنر ديگر مديريت جديد اين خبرگزاري در استفاده درست از نيروها و صيانت از سرمايههاي انساني اين خبرگزاري است كه پيش از آن به يك جانبهنگري و گرايشات خاص سياسي متهم بودند. ساسان واليزاده با ايجاد همگرايي و همدلي در لايههاي مختلف نيروهاي اين خبرگزاري و سازمان دادن به آنان باعث پديد آمدن اين ذهنيت شد كه اتفاقاً بدنهي ايسنا با وجود سليقههاي سياسي خاص در كار خبري خود در چهارچوب نظام و آرمانهاي انقلاب فراتر از تصورات اهتمام دارد كه مصداق عيني آن عملكرد خبري و رسانهاي ايسنا در چند انتخابات مجلس شوراي اسلامي، مجلس خبرگان، شوراي اسلامي شهرها و رياست جمهوري سال 92 است. ايسنا در اين مقاطع با رويكرد واقعي اعتدال و انصاف در فعاليتهاي مرتبط با انتخابات از تنديس درخشان ايسنا براي همه ايرانيان پردهبرداري كرد و عملاً ايسنا تريبون خود را به صورت سالم و عادلانه در اختيار همهي جريانات مورد قبول نظام قرار داد. آنگونه كه مثلاً اعضاي ستادهاي هر هشت كانديداي انتخابات رياست جمهوري 92 از عملكرد ايسنا تمجيد و قدرداني نمودند اين افتخار در شرايطي حاصل آمد كه قريب به اتفاق خبرگزاريهاي ديگر تمايلات انتخاباتي خود را به جانب برخي كانديداها بروز دادند و حتي در پارهاي موارد در نفي ديگران اصرار ورزيدند.
در اين باره ميتوان افزود اگرچه ايسنا در دورهي اصلاحات همواره از موضع افراط جانبدار دولت وقت بوده اما در اين دوره با مشي سلامت و صداقت ضمن حمايت اصولي از دولت مجال را از منتقدان نگرفت و آنان را حذف نكرد.
همچنين ايسنا در اين دوره با رعايت موازين حرفهاي اطلاعرساني و پايبندي به فرامين مقام معظم رهبري از هرگونه سفيدنمايي و سياهنمايي دربارهي دولت پرهيز كرد. آنچنان كه بايد مشكلات را بيان ميكرد اما هرگز به دنبال جلب مخاطب از طريق مچگيريهاي ژورناليستي نبود بنابراين ايسنا اكنون در جايگاهي قرار گرفته كه ميتوانيم بگوييم از هر حيث خوش درخشيده است هرچند كه واليزاده در روزهاي آتي بايد با مديرعاملي خداحافظي كند اما بيگمان اين موضوع چيزي از توانمنديها و شايستگيهاي وي نميكاهد.